ارسال به دوستان
کد خبر : 30463
تاریخ انتشار : 7/26/2013 11:51:00 PM

خطیب: امام مسجد و مدير مرکز اسلامی هامبورگ

اسلام شناسی 86 اسلام و معنویت 13

عوامل تقویت معنویت
گفتیم انسان طالب معنویت اولا باید درصدد تقویت عوامل ایجاد آن باشد. از جمله عواملی که چه بسا توجه به معنویت را می تواند در فرد و جامعه تقویت نماید و افزایش دهد و به صورت یک دغدغه جدی قرار گیرد دقت بر روی آثاری است که به واسطه معنویت در انسان پدید می آید.

 

بسم الله الرحمن الرحيم

الحمد لله ربّ العالمين و الحمد لله الذی لا مُضادّ له في مُلكه و لا مُنازِعَ لَهُ في أمره. الحمدالله الذی لا شريك لَهُ في خلقه ولا شبيه لَهُ في عَظَمَتِه (جزء من دعاء الإفتتاح) وصلّی الله علی سيدّنا ونبيّنا محمّد صلّی الله عليه وعلی آله الطاهرين واصحابه المنتجبين.

عبادالله ! أُوصيكم و نفسي بتقوی الله و اتّباع امره و نهیه.

 

 

 

راه حفظ معنویت

در قرآن و روایات اسلامی برای حفظ حالات معنوی و نورانیت روحی سفارشهای فراوانی آمده است. به عنوان مثال قرآن تاکید می‌کند خود و خانواده را حفظ کنید «قوا انفسکم و اهلیکم نارا». یعنی گوهر وجود خودتان و معنویت خودتان را حفظ کنید. اماّ برای حفظ معنویت چه باید کرد؟ در پاسخ به این پرسش که چگونه باید معنویت را حفظ کرد باید گفت: انسان برای حفظ معنویت خود دو کار کلان را باید در پیش گیرد:

1ـ تقویت عوامل معنویت

2ـ مقابله با موانع معنویت.

که ابتدا توضیح مختصری درباره­ ی موانع ارائه می­کنیم و بعد به عوامل تقویت معنویت می ­پردازیم:

موانع معنویت

گفتیم انسان طالب معنویت باید علاوه بر پی جویی عوامل ایجاد معنویت، باید از آنچه مانع بروز و ظهور معنویت است پرهیز کند و از خود مراقبت نماید. انسان همواره مواجه با تهدیدها و خطرات است و رهزنانی هستند که درصددند انسان را از مسیر انسانی و الهی منحرف سازند.  و لذا قرآن وقتی مخالفان در مسیر سلوک را معرفی می‌کند تاکید می‌کند که آنها را دشمن خود بدانید «فاتخذه عدوا» این مهم باید جزو باورهای انسان باشد که شیطانهای جن و انس همواره درصددند که انسانها را به سمت گمراهی بکشانند و او را از معنویت و توجه به حقائق ملکوتی محروم سازند.

عوامل تقویت معنویت

گفتیم انسان طالب معنویت اولا باید درصدد تقویت عوامل ایجاد آن باشد. از جمله عواملی که چه بسا توجه به معنویت را می‌تواند در فرد و جامعه تقویت نماید و افزایش دهد و به صورت یک دغدغه جدی قرار گیرد دقت بر روی آثاری است که به واسطه معنویت در انسان پدید می‌آید.

برخی از آثار معنویت

1ـ آرامش: یکی از آثار معنویت در انسان آرامشی است که برای او پدید می‌آید؛ و این آرامش پایدار و عمیق نتیجه­ی انس آدمیان با خدای متعال است. قرآن کریم با توجه به این اثر معنویت می فرماید: «الابذکر الله تطمئن القلوب»[1]

انسان معاصر با توجه به درگیری‌های مختلف و امواج بلا و ابتلاء و مشکلات نیازمند به قدرتی است که بتواند اولا او ا بر آن مشکلات پیروز سازد و ثانیا در مواجعه با آنها مشکلات آرامش را به انسان هدیه دهد و بی شک آن قدرت فقط از جانب خدای کریم است که به انسان داده می‌شود. به همین جهت برخی احکام الهی مانند نماز و روزه اثر مستقیمش سکونت و آرامش است؛ زیرا نماز برای یاد خدا است و یاد خدا به انسان آرامش می‌دهد «اقم الصلوه لذکری» انسان با بهره گیری از حالت معنوی خود را در مسیر معنوی و زوال ناپذیر قرار می‌دهد که همه وجودش از آن بهره می‌جوید نه عضوی از اعضای او بلکه حقیقت وجودش مملو از لذت ماندگار خواهد بود. این لذت با لذت‌های مادی و زودگذر و مقطعی قابل مقایسه نیست.

2ـ رهای از رنج تنهایی: اثر دیگر معنویت رهایی از رنج تنهایی است. انسانی وقتی که با معنویت باشد احساس و باور حضور و شهود نسبت به خداوند پیدا خواهد کرد و در این صورت هیچگاه احساس تنهایی نخواهد کرد بلکه خود را در اوج دوستی و محبت به حضرت حق خواهد دید. لذا خداوند به داود پیامبر(علیه السلام) می‌فرماید: ای داوود به اهل زمین این پیام برسان که من دوست کسی هستم که دوستم بدارد و همنشین کسی گردم که با من مجالست ورزد و همدم کسی خواهم بود که با یاد من انسی دارد و همراه کسی که همراهمی‌ام کند.

ای مهر تو در دلها، وی مهر تو بر لب‌ها                          وی شور تو درسرها، وی سر تو در جان‌ها

این اثر در کاهش ناراحتی‌ها بسیار نقش آفرین خواهد بود زیرا در تلخی‌ها و ناکامی‌های روزگار هیچگاه احساس خسران و ضرر نخواهد کرد در صورتیکه حضور محبوب حقیقی را در تمام مراحل زندگی احساس می‌کند بلکه قدرت و اقتدار معنوی‌اش باعث می‌شود که به راحتی از ناراحتی‌ها و کاستی‌ها گذر کند. وقتی نظام فکری انسان توحیدی شود و خود را پدیده‌ای از اوئی و به سوی اوئی بداند دیگر دلتنگی برای او معنا نخواهد داشت و وقتی از درود و رحمت و هدایت حق در هنگام مصیبتها برخوردار باشد دیگر جای بشارت خواهد بود نه جای دلتنگی و افسردگی

3ـ معنا بخشی به زندگی: اثر مهم دیگر معنویت در زندگی آدمیان معنا دادن به زندگی است. روی آوردن به معنویت فهم و درک او از زندگی را حقیقی و واقعی خواهد ساخت و او را به بالاترین سطح حیات ارتقا خواهد بخشید. انسان معنویت گرا بر اساس این فهم عمیق برنامه عملی مطابق با آن نگاه حکیمانه را طراحی می‌کند و در آن مسیر حرکت می‌نماید. با همین نگاه است که با مشکلات مقابله می‌کند و به حرکت خود امید و نشاط می‌دهد و همواره در تکاپو و تلاش است تا بهترین‌ها را توشه گیرد برای ابدیت خود و برای جاودانگی خویشتن. بنابراین معنویت باعث می شود تا آدمی راز زندگی را با معنویت درک ‌کند و اگر معنویت در زندگی آدمیان حضور نداشته باشد هیچگاه از حقایق زندگی بهره‌ای نخواهد برد و اندک اندک زندگی در نظر او بی معنا و بی مفهوم و پوچ و بیهوده خواهد نمود.


نظر شما



نمایش غیر عمومی